Jeltsje Hoomans over kritisch denken, holistisch werken en opleiden met diepgang
Met ruime ervaring binnen de GGZ en een duidelijke visie op opleiden en behandelen, versterkt klinisch psycholoog Jeltsje Hoomans sinds januari het docententeam van PPO. Als hoofddocent Cognitieve Gedragstherapie binnen de GZ-opleiding brengt zij niet alleen kennis en ervaring mee, maar vooral ook een kritische, nieuwsgierige houding die zij graag overdraagt aan opleidelingen.
Kersvers in functie, ervaren in de GGZ
Jeltsje is getrouwd en moeder van een (puber)dochter. Al twintig jaar is zij werkzaam binnen de geestelijke gezondheidszorg. Haar loopbaan begon bij GGZ Groningen, maar al snel maakte zij de overstap naar Friesland waar zij inmiddels stevig geworteld is. Bij GGZ Friesland volgde zij haar opleiding tot GZ-psycholoog en specialiseerde zij zich tot cognitief gedragstherapeut (VGCt).
De afgelopen tien jaar werkte zij onder andere binnen de multidisciplinaire revalidatie, de ziekenhuispsychiatrie en de medische psychologie. In deze periode rondde zij tevens haar opleiding tot klinisch psycholoog af. In haar werk houdt zij zich graag bezig met innovatie, ontwikkeling, preventie en opleiden. Deze interesse heeft haar carrière de afgelopen jaren sterk gestuurd.
Sinds kort is Jeltsje als kersverse klinisch psycholoog werkzaam bij Sa4-zorg, een kleinschalige GGZ-instelling waar multidisciplinair wordt gewerkt volgens het biopsychosociaal model. Hier komen lichaam en geest nadrukkelijk samen, een thema dat aansluit bij haar professionele visie.
Naast haar reguliere werk is Jeltsje altijd actief geweest in nevenwerkzaamheden op het gebied van preventie (bijvoorbeeld bij politie en OM) en als supervisor van GZ-opleidelingen en cognitief gedragstherapeuten vanuit de VGCt. Nu de KP-opleiding is afgerond, ontstaat er meer tijd die zij graag wil besteden aan het opleiden van GZ-psychologen. Binnen PPO is zij, samen met Myrte Geres, hoofddocent CGT binnen de GZ-opleiding. Jeltsje is daarbij vooral verantwoordelijk voor de invulling van de CGT-basisverdiepingscursus en de CGT-vervolgcursus binnen het nieuwe GZ curriculum. Daarnaast verzorgt ze, samen met docent Paul van Wilgen, de lesdag over CGT bij ALK in het blok Soma & Psyche.
Kritisch denken als kern van professioneel handelen
Als supervisor probeert Jeltsje opleidelingen voortdurend te stimuleren om niet alleen te doen wat wordt aangereikt, maar vooral stil te staan bij het waarom van hun handelen en interventies. Niet enkel volgen wat wordt meegegeven maar vooral ook bij jezelf te rade gaan of je iets begrijpt en er achter kunt staan wat je dan vervolgens doet. Deze houding wil zij niet alleen in supervisie, maar ook in haar rol als (hoofd)docent actief uitdragen. Naast het overdragen van gedegen kennis en vaardigheden, vindt zij het belangrijk dat opleidelingen blijven nadenken over het hoe, wat en waarom van hun eigen professionele handelen. Door het gesprek aan te gaan en te werken met voorbeelden uit de dagelijkse praktijk van de opleidelingen, weet zij theorie en praktijk met elkaar te verbinden. Op die manier wordt de lesstof tastbaar en gaat deze echt leven.
Van opleideling naar opleider
Zowel haar GZ-opleiding als haar KP-opleiding volgde Jeltsje bij PPO, met een flinke tijdsperiode ertussen. Volgens Jeltsje is het mooiste van in opleiding zijn dat je voortdurend de nieuwste kennis en inzichten aangeboden krijgt. Supervisie en werkbegeleiding spelen ook een belangrijke rol: ze stimuleren kritisch denken en bevorderen de professionele ontwikkeling. “Ook de band die je opbouwt met je groepsgenoten vind ik erg bijzonder.”
Tegelijkertijd merkt zij duidelijke verschillen in beleving: van vooral consumeren binnen de GZ, naar meer kritisch kijken naar aangeboden kennis en meer reflecteren op eigen handelen binnen de KP.
Tijd voor een holistische visie en werkwijze
“Binnen mijn werkveld merk ik dat het duaal denken, waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen lichaam en geest, nog erg op de voorgrond staat, terwijl dat onderscheid wat mij betreft niet bestaat. Ik denk dat we vooral toe moeten werken naar een meer holistische visie en werkwijze vanuit het biopsychosociale model. Dit is gelukkig al gaande, maar we zijn er nog niet.”
Volg niet alleen wat wordt aangereikt, maar vraag jezelf steeds af: begrijp ik wat ik doe, en kan ik daar echt achter staan?